قیمت نفت روز دوشنبه وارد فاز صعودی شد و با جهش قابل توجه، دوباره به محدودههای حساس بازار انرژی نزدیک گردید. طبق گزارش رویترز، قیمت نفت بیش از ۳.۵ درصد افزایش یافت و این حرکت صعودی، بار دیگر توجه سرمایهگذاران را به ریسکهای ژئوپلیتیکی و شرایط عرضه در خاورمیانه جلب کرد.
برنت بالای ۱۰۷ دلار، WTI نزدیک ۹۵ دلار
در معاملات این روز، نفت برنت با ۳.۳۵۵ درصد افزایش به ۱۰۷ دلار و ۹۰ سنت در هر بشکه رسید. در سوی دیگر بازار، نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا (WTI) نیز با ۲.۲۲ درصد رشد، ۹۴ دلار و ۶۳ سنت برای هر بشکه معامله شد.
این رشد قیمتی نشان میدهد بازار همچنان نسبت به عوامل اثرگذار بر زنجیره تامین نفت و فرآوردههای پالایشی، حساسیت بالایی دارد؛ حساسیتی که طی هفتههای اخیر با اخبار مربوط به تنشهای منطقهای و فشار بر عرضه، تشدید شده است.
چرا قیمت نفت بالا رفت؟ تحلیل ریسکهای ژئوپلیتیکی
بر اساس یادداشت منتشر شده از سوی تحلیلگران ANZ، ریسکهای ژئوپلیتیکی همچنان در سطح بالا قرار دارند. در این گزارش آمده است که انصارالله به حملات خود به عربستان سعودی ادامه داده و همین موضوع، جریانهای تامین منطقه را آسیبپذیر نگه میدارد.
وقتی اختلال در مسیرهای انتقال انرژی محتمل میشود، معاملهگران معمولاً ریسک را در قیمتها لحاظ میکنند؛ به همین دلیل، حتی اگر نشانههایی از بهبود عرضه دیده شود، بازار میتواند به سمت رشد حرکت کند.
نوسان بین برنت و WTI؛ یک اختلاف معنادار در هفته گذشته
هرچند نفت برنت در هفته گذشته تنها ۰.۴ درصد افزایش داشته است، اما WTI با ۷.۹ درصد کاهش مواجه شد. این شکاف میان دو شاخص معتبر نفتی، به نگرانیهایی برمیگردد که به وضعیت پالایش و صادرات فرآوردهها مربوط میشود.
تحلیلگران ANZ توضیح میدهند که نگرانیهایی درباره این موضوع شکل گرفته که آمریکا ممکن است صادرات گازوئیل را برای کاهش قیمتها ممنوع کند. چنین اقدامی میتواند تولید پالایشگاهی در آمریکا را محدود کرده و به طور غیرمستقیم، تعادل عرضه و تقاضا در بازار جهانی را تحت تاثیر قرار دهد.
فشار بر عرضه فرآوردههای نفتی و نگرانی از تورم انرژی
به گفته تحلیلگران ANZ، عرضه فرآوردههای نفتی پالایش شده همچنان تحت فشار است. در ادامه این تحلیل آمده است که قیمتهای بیسابقه گازوئیل در آمریکا میتواند ریسکهای تورمی را افزایش دهد و همین موضوع، بحث درباره احتمال محدودیتهای صادراتی را دوباره مطرح میکند.
در این چارچوب، تاکید شده که هرگونه محدودیت بر صادرات گازوئیل آمریکا میتواند باعث کاهش عرضه خارج از این کشور شود؛ نتیجه آن نیز میتواند بالا رفتن قیمت انرژی در اروپا باشد. بنابراین، بازار فقط به خود نفت خام واکنش نشان نمیدهد، بلکه به مسیر و سیاستهای مرتبط با فرآوردههای پالایشی هم حساس است.
افزایش صادرات عربستان و امارات؛ اما برگ برنده ژئوپلیتیک
دادههای منتشر شده از سوی Kepler نشان میدهد عربستان سعودی و امارات متحده عربی صادرات خود را افزایش دادهاند. این عامل در حالت عادی میتواند به کاهش فشار قیمتی کمک کند؛ با این حال، بازار همچنان به سمت قیمتهای بالاتر حرکت میکند، زیرا وزن ریسکهای ژئوپلیتیکی و اختلالهای احتمالی در تامین، همچنان بالاست.
بازگشت صادرات نفت خام از خاورمیانه در سپتامبر
همزمان، اطلاعات مربوط به صادرات نفت خام تولیدکنندگان کلیدی خاورمیانه نیز حاوی نکات مهمی است. طبق این دادهها، صادرات نفت خام در سپتامبر به ۱۲.۸ میلیون بشکه در روز بازگشته که بالاترین میزان از زمان آغاز جنگ در فوریه محسوب میشود.
با وجود این بهبود در عرضه از برخی نقاط، بازار همچنان تحت تاثیر ریسکهای منطقهای و نگرانی از محدودیتهای احتمالی صادرات فرآوردهها قرار دارد. همین ترکیب «بهبود عرضه» و «ریسک ژئوپلیتیک» باعث شده حرکت قیمت نفت، نوسانی و همزمان با خبرهای جدید شکل بگیرد.
جمعبندی بازار نفت
در نهایت، جهش قیمت نفت به مرز ۱۰۸ دلار (در سطوح نزدیک به آن) حاصل ترکیبی از چند عامل است: افزایش بیش از ۳.۵ درصدی در معاملات روز دوشنبه، ادامه ریسکهای ژئوپلیتیکی و نگرانیها درباره عرضه فرآوردههای پالایشی و سیاستهای صادراتی آمریکا. در کنار این موارد، دادههای جدید از افزایش صادرات برخی تولیدکنندگان منطقهای نیز نشان میدهد بازار فقط از یک مسیر تغذیه نمیشود و تصمیمهای سیاسی و امنیتی میتواند جهت قیمتها را تغییر دهد.
صرفا بازتاب دهنده اخبار رسانه های رسمی کشور است.